![]() |
شعارهايي از قبيل: «به جاي آنكه يك بچه بياوريد، ده قبر بسازيد». يا «بهتر است اجازه دهيد خونتان در يك رودخانه ريخته شود تا يك نفر ديگر به جمعيت كشورمان بيافزاييد».
اما اكنون برنامه كنترل جمعيت به خاطر استثناهايي كه طي سالها به آن افزوده شده است و روز به روز از محبوبيت آن كاسته ميشود، قدرت اوليه خود را از دست داده است. از سوي ديگر آهنگ صداي آن شعارهاي تند نيز مانند خود اين سياست رو به خاموشي ميرود. روز دوم ماه اوت كميسيون ملي برنامهريزي جمعيت و خانواده دستور داد استفاده از شعارهاي قديمي پايان يابد و به جاي آنها از 190شعار جديد ملايمتر استفاده شود.
اكنون ديگر مشوقهاي غيرمنطقي كه نشان دهنده عدم احترام به احساسات مردم بود از بين رفتهاند.
از جمله آنها ميتوان به اين شعار اشاره كرد: «كودكان كمتر و خوكهاي بيشتري بزرگ كنيد.»
همچنين شعارهايي كه حاوي هشدارهاي تهديد كننده بودند نيز به زبالهدانها فرستاده شدهاند. از جمله:«كساني كه از سياست تك فرزندي تبعيت نكنند شاهد ويراني خانههايشان و درهم شكستن خانوادههايشان خواهند بود.»
به جاي چنين شعارهاي زنندهاي مقامات جملاتي را ارائه كردهاند كه مانند آگهيهاي تبليغاتي دنياي مدرن خوانده ميشوند و لحني لطيفتر شادتر و حتي منطقيتر دارند.
نكته قابل توجه در مورد آنها اين است كه دقت بسيار شده است كه نامي از سياست تك فرزندي در آنها ذكر نشود.
نمونههايي از شعارهاي جديد دولتي از اين قبيل هستند:
«زمين مادر وامانده شده است ديگر نميتواند با فرزندان بيشتر تاب بياورد.»
«فرزندان با كيفيت بالا دردسرهاي روزانه كمتر»، «بچهها گلهاي سرزمين مادر، شهروندان بزرگتر سرمايههاي جامعه ما.»
سالهاي متمادي ژاپن به عنوان كشوري شناخته شده بود كه سرزمين گرانترين شهرهاي آسيايي براي كاركنان شركتهاي خارجي يا توريستهاي عادي بود. به مدد كاهش ارزش دلار و افزايش ارزش پولهاي آسيايي، ديگر توكيو گرانترين شهر آسيا نيست.
براساس تازهترين گزارش شركت مشاورهاي منابع انساني اييسياي اينترنشنال كه واقع در لندن است، طي سال گذشته و هماكنون گرانترين شهر آسيا سئول است. علت آن هم افزايش ارزش وون است كه طي دو سال گذشته در برابر دلار آمريكا 13درصد افزايش يافته است. بنابراين هزينه زندگي در پايتخت كرهجنوبي تقريبا 10درصد بيشتر از هزينه زندگي در توكيو است. اين ارقام از آخرين گزارش اييسياي استخراج شده است كه هفته گذشته آخرين رتبهبندي را در مورد گرانترين شهرهاي آسيايي منتشر كرد. البته هنوز مسافراني كه بودجه محدودي دارند نميتوانند به راحتي به توكيو سفر كنند چون بعد از سئول به ترتيب توكيو، يوكوهوما و كوپ در رتبههاي بعدي جاي دارند. اما فاصله ساير شهرهاي آسيايي نيز با اين شهرهاي گران كمتر شده است. به عنوان مثال پكن و شانگهاي هم در اين رتبهبنديها ارتقا يافتند چون سرانجام دولت چين اجازه داد ارزش يوآن كمي افزايش يابد. سنگاپور هم گرانتر شده است.
اما خبر خوش آنكه شما هنوز ميتوانيد به بنگلور سفر كنيد. چون اين شهر هندي در اين رتبهبندي جايگاه نوزدهم را به خود اختصاص داده است. اما آيا ميدانيد ارزانترين جاي آسيا كجا است؟ اولانباتور، پايتخت مغولستان. باده شهر گران آسيا و قيمتهاي آنها بيشتر آشنا شويد:
![]() |
به راستي چقدر ميتوان وقت خود را بار گلف و تفريحاتي از اين قبيل گذراند؟ اين پرسشي است كه بسياري از نسل 76ميليون نفري رونقدهندگان اقتصاد آمريكا با رسيدن به سن بازنشستگي از خود ميپرسند. بعضي افراد هيچگاه از اين تفريحات خسته نميشوند.
اما براي تعداد روزافزوني از آدمها، ايده سرگرم شدن با بازيهايي چون ماروپله، تنيس و گلف به مدت 20سال در يك كلمه، خستهكننده است.
در چنين شرايطي شركتها با اين مساله روبهرو هستند كه چگونه با فقدان دانش جمع كثيري از كارمندان خود كه به سن بازنشستگي نزديك ميشوند، دست و پنجه نرم كنند.
در بسياري از شركتهاي آمريكايي 50درصد از مديران و ساير كارمندان كليدي تا سال 2010 به سن بازنشستگي ميرسند و مجاز به ترك خدمت هستند. 70درصد از كاركنان اين شركتها هم تا سال 2015 بازنشسته ميشوند.
ويليام بايهام در كتاب تازه خود به نام «70سالگي: 50سالگي جديد» كه انتشارات ديديآي به تازگي منتشر كرده است و مبلغ آن 30دلار است، نوشته است كه برخي از شركتها و كاركنان در حال بررسي اين موضوع هستند كه در چنين شرايطي چگونه ميتوان هر دو طرف را خوشحال كرد. انتظارات هر يك از افراد نسل رونقدهنده اقتصاد آمريكا از زندگي كه در سن 60 سالگي هستند مانند انتظار يك فرد 83 ساله است. اما براساس آنچه بايهام ميگويد اين روزها نه تنها انسانها بيشتر عمر ميكنند، بلكه سن معناي گذشته خود را هم از دست داده است.
![]() |
گاهي به نظر ميرسد برنامههاي مربوط به تجارت گازهاي آلاينده هوا، كه براي كاهش گازهاي گلخانهاي طراحي ميشوند، حتي سريعتر از انتشار اين گازها روي هم انباشته ميشوند.
در اواخر ماه جولاي، اولين بورس گازهاي آلاينده در استراليا و كانادا گشايش يافت.
اين اقدام در پي آن صورت گرفت كه لايحه برنامههاي مربوط به تجارت كربن در هر دوي اين كشورها به تصويب رسيد. آمريكا در حال حاضر يك بازار سالم براي خريد و فروش داوطلبانه كربن در اختيار دارد و به زودي براي كارخانجات ايالتهاي خاص خود يك بازار اجباري نيز راهاندازي خواهد كرد. اما پيشرفتهترين برنامه از اين دست مربوط به برنامه تجارت گازهاي آلاينده اتحاديه اروپا (ETS) است. شواهد به دست آمده از اين برنامه حاكي از آن است كه شركتها براي كسب بالاترين درآمدها از بازارهاي كربن به شدت به تكاپو افتادهاند.
![]() |
ميزان افزايش قيمت نفت طي چهارسال اخير بيسابقه بوده است. تنها در سالجاري قيمت نفت 30درصد افزايش يافته است و بخش اعظم اين افزايش طي چند هفته اخير صورت گرفته است. قيمت نفتخام وستتگزاس اينترميديت در هفته گذشته به بشكهاي 77/78دلار رسيد و روز دوم ماه اوت در بورس نيويورك مركنتايل بشكهاي 86/76دلار معامله شد.
با وجود اين به نظر ميرسد قيمتهاي نفت ميتواند بيش از اين افزايش يابد.
تقاضاي روزافزون در كنار نگراني از عرضه كم از عواملي هستند كه در حال افزايش قيمت نفت هستند. از طرف ديگر هيچ نشانهاي براي از ميان رفتن هيچيك از اين عوامل مشاهده نميشود.
به علاوه كساني كه دستاندركار پيشبيني قيمتهاي نفت هستند، معتقدند كه به زودي شاهد جهشهاي بيشتر قيمت نفت خواهيم بود. پيتر بوتل، رييس يك شركت مديريت خطرات انرژي به نام كامرون هانوور، ميگويد: «بهنظر ميرسد نفت آماده ميشود تا يك گام ديگر به بالا بردارد. يك نيروي حركت آني در بازار وجود دارد و رقم جادويي كنوني 81دلار است. اگر قيمت نفت به اين رقم برسد، اغلب افراد بر اين باورند كه به 91دلار يا بالاتر هم خواهد رسيد.» بوتل ميافزايد كه براساس پيشبيني برخي جداول تكنيكي قيمتهاي نفت ميتواند تا پايان سال به بشكهاي 110دلار يا 118دلار هم برسد. البته او اضافه ميكند كه چنين جهشي ميتواند به دليل بستن احتمالي تنگه هرمز توسط ايران باشد.
![]() |
در غرب بازاريابان و افرادي كه مدعي جريانسازي در مد هستند بسيار علاقهمندند كه بيش از پيش مصرفكنندگان را به دستهها و گروههاي متعدد تقسيمبندي كنند. آنها تاكنون دستههايي چون نوجوانان، تك فرزندان، والدين داراي فرزندان متعدد و مردان خودآرا را بهوجود آوردهاند. آنها براي همه اين گروهها «نيازهايي» را اختراع كردند كه بايد با محصولاتي كه آنها تبليغشان را ميكنند برآورده شود. اما تا امروز براي معرفي مسلمانان به عنوان يكي از اين عناصر مجزاي تشكيلدهنده بازار با احتياط پيش ميرفتند. اگرچه آنها روابط راحتتري با يهوديان و مسيحيان برقرار كردند، چون فرهنگشان را ميشناختند و به آنها نزديك بودند، اما به نظر ميرسد از نزديك شدن به حريم فرهنگ مسلمانان هراس داشتند.
ولي يك مطالعه جديد كه توسط آژانس تبليغاتي جي دبليو تي انجام شده است نشان ميدهد كه حدود 6ميليون مسلماني كه در آمريكا زندگي ميكنند به طور ميانگين به لحاظ ثروت و تحصيلات از ميانگين مردم آمريكا در سطح بالاتري قرار دارند. دوسوم از خانوارهاي مسلمان در آمريكا درآمد سالانهاي بيش از 50000 دلار دارند و يك چهارم اين خانوارها بيش از 100000 دلار در سال درميآورند. اين در شرايطي است كه ميانگين درآمد سالانه ملت آمريكا 42000 دلار است. دوسوم مسلمانان آمريكا داراي مدرك دانشگاهي هستند در حاليكه اين آمار در سطح ملي كمتر از نصف كل جمعيت آمريكاست.
![]() |
اين سريعترين رشد از اواسط دهه 90ميلادي تا كنون بوده است. در شرايطي كه نرخ تورم از 4/3درصد در ماه مه به 4/4درصد در ماه ژوئن افزايش يافت، نگراني از اينكه اقتصاد اين كشور به طرز لجام گسيختهاي دچار رونق شده است، شدت گرفت.
اما بررسي دقيقتر ارقام و آمار نشان دهنده اين واقعيت است كه نيازي به ترس وجود ندارد، البته هنوز.
هميشه چين يكي از اولين كشورهايي است كه پس از پايان هر فصل ميزان توليد ناخالص داخلي خود را گزارش ميدهد. اما سرعت، صحت را قرباني ميكند. پس از آن هر استان به طور مجزا ارقام رشد اقتصادي خود را منتشر ميكند. در سالهاي اخير اين ارقام دائما نسبت به آمارهاي ملي به طور ميانگين بالاتر بودهاند.
به علاوه اگر شما اجزاي اصلي تشكيل دهنده توليد ناخالص داخلي يعني سرمايهگذاري، مصرف و صادرات خالص را اضافه كنيد، شاهد نرخ رشد بالاتري نيز خواهيد بود.
![]() |
يك جريان تاثيرگذار از ادغامها، مزايدهها و مناقصهها توانست شكل صنعتي را كه ثابت شد مانند محصول نهايياش چكشخور و آسيبپذير است، متحول سازد. روز دوازدهم جولاي، ريوتينتو، يكي از بزرگترين شركتهاي معدني جهان، با پيشنهاد خريد نقدي شركت آلكان، يك رقيب كانادايي، به مبلغ 1/38ميليارد دلار توانست پيشنهاد 207ميليارد دلاري شركت آلكوآرا با شكست روبهرو كند. اين معامله ريوتينتو را به بزرگترين توليدكننده آلومينيوم جهان تبديل خواهد كرد. پس از آن شركت روسي روسال قرار ميگيرد كه خود در ادغامي در ماه مارس شركت داشت. تحولات در اين زمينه چنان عجيب است كه ممكن است حتي به خريد خود شركت آلكوآ منجر شود.
![]() |
نويسنده ارشد فوربس، رابين مرديت در كتاب جديد خود به نام «فيل و اژدها» كه در آن به بررسي اوجگيري اقتصاد هندوستان و چين و تبعات آن در زندگي همه ما پرداخته است، مينويسد: «در نتيجه اين روند، اقتصاد جهان در حال تغييرشكل است» فوربس بخشهايي از اين كتاب را نقلقول ميكند:
وقتي استوان كادپوركار در سال 1991 در پونا نزديك بمبئي، وارد دانشگاه شد، تنها 60درصد از فارغالتحصيلان دوره قبل موفق شده بودند براي خود كار پيدا كنند. اما زماني كه او در سال 1995 فارغالتحصيل شد، اقتصاد هندوستان شتاب گرفته بود و كادپوركار و همكلاسانش آيندهاي به مراتب اميدبخشتر را پيش روي خود يافتند. تقريبا هيچيك از آنها نگران بيكاري پس از فارغالتحصيلي نبودند.
![]() |
جمعيت بيش از حد و كمبود منابع جمعيت باكتريها را تحتفشار ميگذارد.
اگرچه دلايل و عوامل رشد جمعيت انسانها متفاوت است، اما الگوي اين رشد به طرز عجيبي مشابه الگوي رشد جمعيت باكتريها است. به مدت هزاران سال تعداد انسانها در جهان به تدريج و به آرامي افزايش يافت.
سپس طي انقلاب صنعتي بين سالهاي 1900 تا 2000جمعيت جهان چنان جهشي يافت كه به نزديك به چهار برابر پيش از آن دوران رسيد.
تعداد انسانهاي روي كره زمين همچنان در حال افزايش است. اما به تازگي، به نظر ميرسد منحني رشد جمعيتي به نقطه انحناي خود رسيده است. البته نميتوان به طور دقيق گفت كه زمان شروع اين اتفاق كي بوده است. نرخ رشد جمعيت انسانها رو به كاهش گذاشته است. در كشورهاي بيشتري با اين روند مواجهيم كه زنان كمتر از آن حد بچهدار ميشوند كه جمعيت آن كشور ثابت بماند. در حال حاضر از هر نه نفر چهار نفر در كشوري زندگي ميكنند كه در آن نرخ باروري كمتر از نرخ جايگزيني انسانها است. پارسال سازمان ملل اعلام كرد كه تصور ميرود ميانگين نرخ باروري در سطح جهان تا سال 2025 به كمتر از نرخ جايگزيني انسانها ميرسد.
![]() |
اما دكترها اين جايگزيني را انجام نميدادند مگر آنكه راهي براي سالم ماندن عضو تازه مييافتند. او تنها يك شانس داشت: يك داروي آزمايشي به نام سوليريس از شركت دارويي الكسيون. اما او شرايط لازم براي آزمايشهاي كلينيكي اين دارو را نداشت. دكترها، دوستان و اعضاي خانواده او همه به دنبال راهي بودند تا بتوانند اجازه آزمايش اين دارو را براي ديويس بگيرند. سرانجام سناتور آرلن اسپكتر با ميانجيگري خود توانست طي يك تماس تلفني خبر مسرتبخشي را به او بدهد. ديويس 32 ساله ميگويد: «به من در روز شكرگزاري سال 2006 اطلاع داده شد كه ميتوانم از اين دارو استفاده كنم. اين بهترين خبري بود كه در تمام عمرم دريافت كردم.»
به حدود 97درصد از بيماراني كه وخيمترين شرايط جسمي را دارند، اجازه استفاده از داروهايي كه در مرحله آزمايشات كلينيكي هستند داده نميشود يا اين بيماران به آنها دسترسي ندارند. آنها از وكلاي بيماران كه لابيهايي در كنگره دارند، ساير بيماران و سازمان غذا و داروي آمريكا كمك ميگيرند تا يا سرعت مصوبات را افزايش دهند يا قوانين مربوط به دسترسي به داروهاي آزمايشي را تسهيل كنند.
موضوع رقابت سال 2007 كه منعكسكننده نقش و تعريف گسترده حرفه طراحي محصولات بود از «طراحي صنعتي» به «طراحي بينالمللي» تغيير نام يافت.
اين رقابت به طور مستقل توسط جامعه طراحان صنعتي آمريكا برگزار شد و بودجه آن را بيزينس ويك تامين كرده بود. برندگان از 20كشور جهان بودند كه جوايز طلا، نقره و برنز را به خاطر نوآوري در خدمات بانكي، نقشه جايگاه خلبان و ارتباط او با وسايل جايگاه، ايجاد شركتهاي وسيع و استراتژيهاي خاص، خلاقيت و ايجاد ثبات در خودروهاي برقي و ساخت دوباره چكشها و آچارها با شكل جديد و بهتر، به خود اختصاص دادند.
همچنين فيزيك ديناميك رشتهاي بود كه توجه افراد با استعداد زيادي را به خود جلب كرده بود.
به خصوص براي اولين بار در اين رقابتها كار دانشجويان در سال 2007 بسيار شايان توجه بود. آنها توانستند 10جايزه از 81جايزه بهترين طراحي را به خود اختصاص دهند و ركورد همه سالهاي گذشته را بشكنند.
![]() |
بر اساس برخي برآوردها، چين هماكنون در توليد گازهاي گلخانهاي از آمريكا پيشي گرفته است و به بزرگترين آلودهكننده هوا در سطح جهان تبديل شده است. اعتصابات مدافعان محيط زيست، مانند آنچه ماه گذشته در شهر شيامن و در واكنش به برنامه ساخت يك كارخانه مواد شيميايي در اين شهر برپا شد، روز به روز در حال گسترش است.
آلودگي محيط زيستي كه حاصل رشد اقتصادي چين است، مشكل بزرگي است، اما براي سرمايهگذاران فرصت بزرگي نيز محسوب ميشود. سرمايهگذاري در بخش فناوريهاي پاك در چين رو به فزوني است و براساس دادههاي منتشر شده توسط گروه كلين تك كه يك گروه تحقيقات صنعتي است، ميزان 170ميليون دلار در سال 2005 به 420ميليون دلار در سال گذشته رسيده كه جهشي 147درصدي را نشان داده است
در چنين زماني بود كه در سال 1997 دولت تايلند ثبات ارزش پول خود را در برابر دلار آمريكا شكست. درست پيش از اين بحران، تايلند داراي دهميلياردر بود. اما امروزه فقط سهميلياردر در فهرست جديد 40نفره فوربس مشاهده ميشود. يكي از افرادي كه امسال نتوانست در زمره ميلياردرها باشد تاكسين شيناواترا است كه نخستوزير پيشين اين كشور بود و در ماه سپتامبر بركنار شد. كاهش جو بيثباتي سياسي و اقتصادي نتوانست ثروتمندترين افراد اين كشور را كه در مجموع داراييهايشان بالغ بر 19ميليارد دلار است چندان ياري بخشد. سال گذشته مجموع داراييهاي ثروتمندترين افراد تايلند 20ميليارد دلار بود. بهرغم افزايش 16درصدي بازار سهام و افزايش 12درصدي ارزش پول تايلند در برابر دلار، شاهد اين كاهش مجموع داراييها بوديم.
اما حداقل دارايي آخرين فردي كه نامش در اين فهرست 40نفره مشاهده ميشود، از 50ميليون دلار سال گذشته به 109ميليون دلار افزايش يافت.
دو نفري كه نامشان در صدر اين فهرست قرار گرفته است، غولهاي هستند كه داراييشان را خودشان و آن هم از صنعت توليد نوشيدني به دست آوردهاند.