![]() |
پرويز مشرف، رييسجمهوري بهستوه آمده پاكستان مجهز به تسليحات اتمي، سرانجام روز دوشنبه در واكنش به اعلام جرم قريبالوقوع دولت ائتلافي عليه وي، مجبور به استعفا شد. او روز دوشنبه در سخناني كه مقابل اعضاي مجمع ملي كشورش بهطور زنده در تلويزيون پخش ميشد، از سمت خود استعفا كرد.
اين نظامي ارشد سابق و متحد آمريكا ظرف 18 ماه گذشته شاهد افول محبوبيت خود بود و از زمانيكه متحدانش در انتخابات ماه فوريه نتوانستند پيروزي را نصيب خود كنند، مطرود شد.
او در سخنراني تلويزيوني خود گفت: پس از مشورت با مشاوران حقوقي و حاميان سياسي نزديك خود و به توصيه آنها، تصميم گرفتهام استعفا كنم.
امروز استعفاي من به سخنگوي مجمع ملي تسليم خواهد شد.
دولت ائتلافي به رهبري حزب نخستوزير سابق آن، بينظير بوتو كه در يك سوء قصد جان باخت، روز هشتم ماه اوت اعلام كرده بود كه قصد دارد عليه مشرف اعلام جرم كند.
ارتش قدرتمند كه طي بيش از نيمي از تاريخ 61 ساله اين كشور بر آن حكومت كرده است، از اين مجادلات مطرح شده در مورد رييس قديمياش به دور مانده است.
اكنون انتظار ميرود در نتيجه استعفاي اين رهبر كممحبوبيت هيچگونه ناآرامي رخ ندهد.
اگرچه ممكن است زمان بيشتري طول بكشد تا ركود اقتصادي گريبانگير ثروتمندان شود يا شايد به شدتي كه مردم ديگر حس ميكنند براي آنها ملموس نباشد، اما شواهد تازه حاكي از اين است كه ركود اقتصادي آمريكا سبك زندگي ثروتمندان اين كشور را تحت تاثير خود قرار داده است.
سرمايهگذاري در اين كشور محافظهكارانهتر انجام ميشود، ثروتمندان هزينه كمتري صرف كالاهاي لوكس ميكنند و با خست بيشتري از كارتهاي اعتباري خود استفاده ميكنند.
بسياري از آنها از مسوولان خريدهاي شخصي و تامينكنندگان مسافرت با جتهاي شخصيشان ميخواهند مقرون به صرفهترين معاملات را برايشان انجام دهند و ديگر ركوردشكني در ارزش معاملات نكنند.
شايد اين خبر در مقايسه با بسياري از افرادي كه در اقتصاد آمريكا مشاغل يا خانههاي خود را از دست دادهاند، بسيار بياهميت جلوه كند، اما مشكل كنوني اقتصاد آمريكا اين است كه وقتي ثروتمندان كشوري ممسك شوند، شرايط سخت سريع به همه جامعه رخنه ميكند.
در هفته جاري ارزش سهام جنرال موتورز، بزرگترين خودروساز آمريكا، به كمتر از 10دلار سقوط كرد و باعث شد ارزش اين شركت غولآسا به كمي بالاتر از 6/5ميليارد دلار برسد. آخرين دفعهاي كه ارزش سهام جنرال موتورز تا اين حد پايين آمده بود، سال 1954 بود.
![]() |
اوضاع در ديترويت بسيار تيرهوتار است. شركت فورد همه اميد خود را براي بازگشت به دوران سوددهي از دست داده، در حالي كه پيش از اين پيشبيني كرده بود كه در سال 2009 به سوددهي مجدد خواهد رسيد. اما واقعيت اين است كه اين شركت خود را براي ضرري در سال 2008 كه حتي بيشتر از 7/2ميليارد دلار ضرر سال گذشته خواهد بود، آماده كرده است.
و در روز بيستوششم ژوئن كرايسلر مجبور شد برخي شايعات مطرحشده در رابطه با اين شركت را تكذيب كند. گفته شده بود كه اين شركت به خاطر برداشت از حساب مالكانش و يك شركت خصوصي به نام سربروس گپتيال منيجمنت و شركت دايملر، خود را براي پاسخگويي در دادگاه به اتهام فساد آماده ميكند.
البته موضوع اين طور نبود. در آغاز سال جاري ميلادي، هر دو شركت فورد و جنرال موتورز خود را آماده كرده بودند كه بحران اعتبارات، به فروش آنها در نيمهنخست سال آسيب زند، اما هنوز محتاطانه خوشبين هستند كه به زودي ميتوانند پاداش تغيير موضع دردناك و پرهزينه خود را ببينيد.
بازار سهام آمريكا در ماه ژوئن بدترين ماه خود را از سال 2002 تاكنون پشت سر گذاشت و هماكنون از اوج خود 20درصد افت يافته است و اين تعريف يك بازار خراب است. فقط اين نيست. بر اساس دادههاي منتشر شده توسط يك آژانس رتبهگذاري به نام استاندارد اندپورز، ارزش بورسهاي جهاني طي ماه جاري تا سه تريليون دلار كاهش يافته است كه علت آن به طور خاص مربوط به افت 10درصدي بازارهاي نوظهور است.
علت كاهش ارزش سهام چشمانداز چهار عامل دخيل در بورس است: رشد اقتصادي، رشد سود، نرخ بهره و تورم. در حال حاضر، به نظر ميرسد كه دو عامل اول در حال كاهش و دو عامل آخر در حال افزايشاند، اين بدترين حالت ممكن است.
قيمتهاي روبه افزايش نفت و مواد غذايي تورم را بالا بردهاند. در روز دوم ماه جولاي قيمت نفت به ركورد ديگري در حد بشكهاي 14/144 دلار رسيد كه علت آن، دادهها و اطلاعات مايوس كننده در مورد ذخاير نفت آمريكا و شايعات در مورد احتمال وقوع درگيري بين اسرائيل و ايران در خليجفارس بود. قيمتهاي بالاي كالاها هم به عنوان يك شوك براي كشورهاي مصرفكننده عمل كردند به اين معنا كه چيزهايي كه اين كشورها از خارج ميخريدند، در مقايسه با چيزهايي كه صادر ميكردند، گرانتر بودند. اين موضوع باعث شد اين كشورها فقيرتر شوند.
اتحاديه اروپا در شروع مذاكرات تجاري ژنو پيشنهاد داد تعرفه كشاورزي خود را تا 60درصد كاهش دهد. رييس كميسيون تجارت اتحاديه اروپا، پيتر ماندلسون از كشورهاي نوظهوري چون برزيل، هندوستان و چين خواست تا با كاهش تعرفه صنعتي خود با آنها همراه شوند.
مقام ارشد تجارت آمريكا نيز موفقيت مذاكرات را در گرو مشاركت كشورهاي نوظهور دانست. اما كشورهاي در حال توسعه هشدار دادند كه از كشورهاي ثروتمند بيشتر از همتايان فقيرتر آنها انتظار ميرود.
ثروتمندان در برابر فقرا
نماينده تجارت آمريكا، سوزان شوآب گفت: «وقتي صحبت مذاكرات به ميان ميآيد، مشاركت گسترده و اميدواركننده بايد در مورد آزادسازي بازار مطرح باشد و نه كاهش يارانه.»
كشورهاي ثروتمندتر، مانند آمريكا و اعضاي اتحاديه اروپا تقاضاي دسترسي بهتر به بازارهاي در حال توسعه براي توليدكنندگان و بانكهاي خود دارند. اما وزير امور خارجه برزيل، سلسو آموريم، گفت كه اقتصادهاي نوظهور مانند چين، هندوستان و برزيل، از پيش امتيازاتي دادهاند و كشورهاي توسعهيافته نبايد انتظارت زيادي داشته باشند.
او افزود: «اين قبيل از حقبهجانبيها است كه در ميان كشورهاي ثروتمند بسيار متداول است، زيرا آنها نه تنها ميخواهند بهترين معامله را انجام دهند، بلكه همچنين ميخواهند در فضاي اخلاقي بسيار خوبي هم قرار گيرند.»
وزراي 35 كشور جهان در اين مذاكرات شركت دارند.