برای جلوگیری از خروج افغانستان از کنترل، غرب به نفرات بیشتر و استراتژی بهتر نیاز دارد

گروه بین‌الملل- این یک جنگ تمام عیار است که باراک اوباما آن را «جنگ ضرورت» می‌خواند و در تقابل با جنگ بدی است که در عراق رخ داد و جنگ انتخاب‌های از سر گمراهی بود. اما همزمان با برگزاری انتخابات به شدت پر آشوب افغانستان در هفته گذشته بحث‌هایی در رابطه با ماموریت آمریکا و متحدانش در تیره‌ترین روزهای عراق مطرح شد که از جمله آنها می‌توان به نامشخص بودن اهداف، شمار روز افزون تلفات و ترس از شکست استراتژیک فرسایشی اشاره کرد. تحلیلگرانی که اوضاع را تیره می‌بینند، بحث تحقیری را که توسط افغانستان در قرن 19 به بریتانیا و در قرن بیستم به روسیه تحمیل شد مطرح می‌سازند.
آمریکایی‌ها که از بابت خروج از عراق احساس خلاصی می‌کنند و درگیر مسائل ملی بهداشت و درمان خود هستند، دیگر توجه چندانی به افغانستان ندارند. اما اگر اوضاع به همین روال پیش برود، افغانستان به بزرگ‌ترین لکه ننگ در دیپلماسی باراک اوباما بدل خواهد شد.
چرا غرب اینجا است؟
جنگ به نحو بدی پیش می‌رود. بخش اعظم جنوب این کشور خارج از کنترل دولت است. یک شورش پراکنده و ناهمگون قدرت گرفته است و خطرات موجود به طغیانی فراگیرعلیه نیروهای غربی و دولت منتخبی که آنها از آن حمایت می‌کنند بدل شده است. در انگلیس برای مردمی که بدبین شده‌اند این پرسش مطرح شده است که سربازانشان برای چه می‌میرند؟ با افزایش هزینه‌ها و تلفات جنگ آمریکایی‌ها هم این پرسش را با صدایی که هر روز بلندتر می‌شود مطرح می‌کنند.

شاخص شرایط عمومی کسب‌و‌کار که مرکز آمارگیری تولیدات امپایر‌استیت آن را برآورد می‌کند، 13‌واحد افزایش یافته است و به 1/12‌واحد رسیده است. این بهترین رکورد این شاخص از نوامبر 2007 تا کنون بوده است. این تاریخ یک ماه پیش از آن بوده است که بزرگترین اقتصاد جهان به طور رسمی وارد رکود شود. فدرال رزرو نیویورک در بیانیه‌ای اعلام کرده است: «برای اولین بار ظرف مدت قابل توجه بیش از یک سال گذشته آمارهای مربوط به شاخص تولیدات که مرکز امپایر استیت منتشر می‌کند از بهبود شرایط برای تولیدکنندگان نیویورکی حکایت دارد. شاخص تولیدات در ماه اوت از رقم 0/3‌واحد که تحلیلگران پیش‌بینی کرده بودند پیشی گرفت و این در شرایطی بود که در ماه پیش از آن یعنی ماه جولای، این شاخص در حد منفی 55/0 بود. رقم مثبت برای این شاخص نشان دهنده وضعیت رشد تولید و رقم منفی آن نشان دهنده کاهش تولید است.
آخرین دفعه‌ای که این شاخص رشد را به ثبت رساند، ماه اوت 2008 بود با رقم 2/2 واحد. مرکز امپایر استیت امیدواری بیشتری داد از امکان بهبود بیشتر بخش آسیب‌دیده تولیدات آمریکا و اعلام کرد که بهبود فزاینده این بخش منجر به رشد تولید ناخالص داخلی کشور خواهد شد که معیاری وسیع‌تر برای سنجش فعالیت‌های اقتصادی است.

حجم انبوه قراردادهای تجارت آزاد، تایوان را به چین نزدیک می‌کند
 قراردادهای تجارت آزاد معمولا بحث‌برانگیز هستند؛ اما کمتر قراردادهایی از این دست به اندازه آنچه بین چین و تایوان در جریان است از اهمیت استراتژیک برخوردارند.

روز 29 جولای سال گذشته رییس‌جمهوری تایوان، مایینگ‌جئو با خط مشی آزادسازی محدودیت‌های کسب و کار و کاهش تنش‌های نظامی تایوان با سرزمین اصلی چین انتخاب شد و اعلام کرد که یک معاهده تجاری بین چین و تایوان باید در اسرع وقت به امضا رسد. دو طرف ماه‌ها وقت صرف مذاکرات غیررسمی کردند و وزیر اقتصاد تایوان، ین چی‌مینگ‌ خواستار آغاز مذاکرات رسمی در ماه اکتبر شد. این جزیره عجله زیادی از خود نشان می‌دهد.
رییس‌جمهوری تایوان علاقه‌مند است این خطر سیاسی را به جان بخرد و جزیره مستقل و دموکراتیک خود را به لحاظ اقتصادی با همسایه بزرگ و مستبد خود هم‌پیمان سازد. دلیل آن هم شوق و اشتیاق جهان برای معاملات تجارت آزاد است. تایوان با 23 کشور جهان روابط دیپلماتیک دارد؛ اما اغلب کشورها چین را به رسمیت می‌شناسند و از امضای قراردادهای تجارت آزاد با تایوان هراس دارند که مبادا با این کار خود مورد غضب چین قرار گیرند.

یک بازگشت حیرت‌انگیز
اقتصادهای نوظهور آسیایی در مسیر خروج از رکود پیش افتاده‌اند اکنون باید کاری کنند که احیای اقتصادیشان دوام یابد.

هرگز نباید خاصیت جهندگی اقتصادهای نوظهور آسیایی را دستکم گرفت. پس از بحران مالی منطقه در سال‌های 1997 تا 98 و افول جریان موسوم به دات‌کام در سال 2001، ناظران خارجی پیش‌بینی کردند که یک دوره رکود طولانی در پيش خواهد بود و تنها ببرهاي اين منطقه به سرعت به اوضاع عادی باز‌خواهند گشت.
در اوایل سال جاری این بحث مطرح شد که چنین اقتصادهایی وابسته به صادرات امکان احیا نخواهند داشت مگر آنکه اوضاع اقتصادی مشتریان آنها در دنیای ثروتمند احیا شود. غرب همچنان ضعیف به نظر می‌رسد، بسیاری از اقتصادها در فصل دوم سال جاری نیز دچار انقباض شدند و حتی اگر اقتصاد ایالات متحده در نیمه دوم سال جاری میلادی شروع به رشد کند، هزینه مصرف‌کنندگان همچنان ضعیف خواهد ماند. اما اقتصادهای آسیایی که به طرز روزافزونی از عادت‌های خرید غربی‌ها مستقل می‌شوند، با سرعت در حال رشد هستند.

دیروز (چهارشنبه) یکی از مقامات بازرگانی چین گفت که شکایت ایالات متحده درباره صادرات لاستیک چین بوی حمایت از صنایع داخلی می‌دهد و از واشنگتن خواست از برداشتن قدم‌هایی که به روابط دو کشور لطمه می‌زند اجتناب ورزد.
پس از آنکه کمیسیون بازرگانی بین‌المللی آمریکا در ماه ژوئن اعلام کرد که واردات روزافزون لاستیک‌های چینی موجب لطمه بر تولیدکنندگان لاستیک آمریکا شده است، دولت باراک اوباما تصمیم‌گیری برای اتخاذ تدابیر لازم در این زمینه را آغاز كرد.

کاهش نرخ بیکاری، تضعیف رکود

 اول باید خبرهای خوب را داد. تحلیل‌گران بر این باورند که با فروکش کردن رکود اقتصادی کارکنان آمریکایی در ماه جولای شاهد از میان رفتن مشاغل کمتری باشند.

اما واقعیت در مورد میزان بیکاری در آمریکا چیست؟ تعداد اندک مشاغل ایجاد شده منجر به آن شده است که اکنون نزدیک به 15‌میلیون نفر از آمریکایی‌های فاقد شغل همچنان در جست‌وجوی کار باشند و پیش‌بینی می‌شود که تعداد آن‌ها همچنان تا سال 2010 افزایش یابد.
از سوی دیگر پیش‌بینی می‌شود آمار وزارت کار آمریکا نشان دهد که روند کاهش مشاغل در ماه جولای کند شده است در این ماه 320،000 شغل از میان رفته است؛ در حالی که در ماه ژوئن 467،000 شغل از بین رفته بود. در این صورت سرعت کاهش مشاغل به کندترین حد از اوت سال 2008 رسیده است.

احتمالا بدترین شرایط برای اقتصاد این ناحیه پیش آمده است و پس از این اوضاع به آن وخامت نخواهد رسید
اما انتظار احیای قدرتمند اقتصادی توقعی زیاد است.

در آغاز ماه ژوئن ژان کلود تریشه، رییس بانک مرکزی اروپا آخرین پیش‌بینی خود را ارائه کرد. او گفت اگر چه بدترین رکود پشت سر گذاشته شده است، به نظر نمی‌رسد که اقتصاد ناحیه یورو تا اواسط سال 2010 رشد کند. اما با گذشت تنها چند هفته تریشه اکنون بیش از حد ناراحت به نظر می‌رسد. احتمالا ارقامی که روز 13 ماه اوت منتشر خواهند شد نشان خواهند داد که تولید ناخالص داخلی این ناحیه در فصل دوم دوباره کاهش یافته است، اما احتمالا از این بیشتر کاهش نخواهد یافت.
شاخص‌های بلند مدت‌تر حکایت از آن دارند که اقتصاد این ناحیه دوباره رشد خود را آغاز کرده است. اهالی کسب‌و‌کار اکنون خوشحال‌ترند. شاخص شرایط کسب‌و‌کار در آلمان که توسط یک موسسه تحقیقاتی در مونیخ به نام ایفو منتشر شد بالاترین افزایش را طی هفت ماه گذشته در ماه جولای نشان می‌دهد. شاخص اعتماد در فرانسه برای چهارمین ماه متوالی افزایش یافت. اما بهترین وضعیت در بخش سفارشات و فروش مشاهده می‌شود. تولیدات ناحیه یورو در ماه مه برای اولین بار از ماه سپتامبر تا کنون افزایش یافت. شاخص دیگری که گسترده‌تر نیز هست مربوط به ثبت سفارشات بخش‌های تولید و خدمات است که در ماه جولای افزایش قابل ملاحظه‌ای داشته‌است.

اما اخبار با نشانه‌های مثبتی نیز همراه است. اول آنکه این انقباض اقتصادی کمتر از انتظار بسیاری از اقتصاددانان و بسیار کمتر از انقباض شدید 4/6‌درصدی سه ماه پیش از آن بوده است. دیگر آنکه دلایلی وجود دارد که امیدوار باشیم شرایط در ماه جولای بهبود یافته بود. برخی داده‌های تازه انتشار یافته در مورد ماه‌های پیشین هم دلایلی برای بهبود اوضاع به‌دست می‌دهند.
داده‌ها حاکی از آن است که کاهش فعالیت‌های اقتصادی سرانجام پایان یافته است. شاخص استاندارد اند پورز کیس شیلر که مربوط به قیمت مسکن در 20 شهر بزرگ آمریکا است در ماه مه برای اولین بار از سال 2006 تا 5/0‌درصد افزایش یافت. به‌علاوه آمریکایی‌ها در ماه ژوئن نسبت به ماه مه خانه‌های بیشتری خریدند. فروش خانه‌های ویلایی در این ماه تا 11‌درصد افزایش یافت. همه این‌ها حاکی از آن است که اوضاع بازار مسکن رو به بهبود است.

دوران فروپاشی
چند هفته آینده تعیین‌کننده سرنوشت ریاست جمهوری باراک اوباما خواهد بود
 اگر به نظرسنجی‌ها اعتقاد داشته باشیم، باید باور کنیم که باراک اوباما که اکنون در ششمین ماه ریاست جمهوری‌اش به سر می‌برد، دیگر محبوب‌تر از جورج بوش یا ریچارد نیکسون نیست. رتبه محبوبیت او به خصوص به خاطر رای حیاتی رای‌دهندگان مستقل الکتورال در حال افول است. دوسوم آن‌ها بر این باورند که او می‌خواهد پول زیادی از آن‌ها را خرج کند. دو مورد از تعهدات ویژه‌ای که او به رای دهندگان الکتورال داده بود، اکنون با مشکل مواجه شده است. این دو وعده شامل اصلاح نظام بهداشت‌و‌درمان و اصلاح ساختار تجاری برای کاهش گازهای گلخانه‌ای بود. عقیده‌ای درمورد ریاست جمهوری اوباما در واشنگتن در حال شکل‌گیری است، مبنی بر این‌که سیاست‌های داخلی این دولت از سیاست‌های کنگره بسیار دور است و عمدا یا سهوا به سمت چپ متمایل است و اینکه این دولت بیشتر به دیدگاه‌های بزرگ اهمیت می‌دهد تا به جزییات. در دوران رقابت‌های ریاست‌جمهوری، اوباما نشان داد که توانایی بی‌مثالی در تغییر روند‌ها دارد. در این تابستان هم او به این توانایی خود نیاز خواهد داشت.
البته همه امیدها هم از او قطع نشده است. درست همان‌طور که ارقام اولیه نظرسنجی‌ها به طرز گمراه‌کننده‌ای خوش‌بینانه بود، اکنون هم مشکلات اوباما را باید دقیق‌تر از نظر گذراند. آنچه که واضح است این است که اوباما با گذشت حدود 200 روز از ریاست‌جمهوری‌اش تقریبا از ارتکاب اشتباهی فاحش اجتناب کرده است، به خصوص این امر در زمینه سیاست‌های اقتصادی او بسیار واضح است. در زمینه بازگرداندن وجهه ایالات‌متحده در جهان او توانست تا حدودی به آنچه وعده داده‌بود عمل کند. (هر چند هنوز هم راهی دشوار پیش‌رو دارد تا رهبر بعدی آمریکا مشخص شود.) اوباما با بزرگ‌ترین رکود نیم قرن گذشته دست‌وپنجه نرم کرد و البته دولت او با دشواری‌های زیادی روبه‌رو شد. به عنوان مثال در زمینه تعطیلی گوآنتانامو سال‌ها زمان لازم است تا این مهم به طور کامل به اجرا درآید.

دولت اوباما با خروج از مواضع قبلی خود در قبال پکن نقش چین را در کمک برای اعمال فشار علیه کره شمالی جهت متوقف سازی فعالیت‌های اتمی‌اش ستود.
وزیر امور خارجه آمریکا، هیلاری کلینتون که به همراه تیموتی گیتنر وزیر خزانه داری این کشور ریاست هیات آمریکایی را بر عهده دارد، روز یکشنبه چین را به‌خاطر نقش «مثبت و سازنده‌اش» در قبال کره شمالی مورد تحسین قرار داد. کلینتون گفت: «ما از تلاش مثبت در زمینه پیشبرد تحریم‌ها و پیام خصوصی چین به کره شمالی خشنودیم.»
سخنان کلینتون در شرایطی گفته شده است که دو کشور در روزهای دوشنبه و سه شنبه مذاکراتی را در واشنگتن برگزار مي‌كنند. این مذاکرات در پی گفتمانی است که دولت بوش در سال 2006 برای ایجاد پلی بین دو ابرقدرت اقتصادی بنیان نهاد.
هر دو طرف بر اهمیت این مذاکرات تاکید کرده‌اند. چینی‌ها 150 دیپلمات را به این مذاکرات اعزام کرده‌اند که پرجمعیت‌ترین هیات اعزامی چین به آمریکا را در تاریخ تشکیل می‌دهند. مذاکرات دیروز با سخنان باراک اوباما آغاز شد.

از خواب بر می‌خیزد
انقلابی تمام عیار در جهان عرب پا گرفته است و تنها زمانی کامل می‌شود که آخرین دیکتاتوری شکست خورده كنار رود
به راستی چه چیزی موجب آزردن عرب‌ها می‌شود؟ برنامه توسعه سازمان ملل در هفته جاری پنجمین گزارش از سری گزارش‌های شفاف خود را در مورد وضعیت جهان عرب منتشر کرد. این گزارش تاسف‌بار بود. اعراب مردمانی فعال و مبتکرند که تاریخ کهن و افتخارآمیزشان حکایت از پیشینه فوق‌العاده آنان در زمینه‌هایی چون هنر، فرهنگ، علم و البته مذهب دارد. اما از سوی دیگر کشورهای مدرن عرب بیشتر شاهد ثبت پی‌در‌پی شکست‌هایشان بوده‌اند.
در وهله نخست آن‌ها نتوانستند مردمی آزاد داشته باشند. شش کشور عرب ممنوعیت مطلق برای احزاب سیاسی وضع کرده‌اند و مابقی آن‌ها نیز به طرزی موذیانه این احزاب را ممنوع کرده‌اند. به علاوه آن‌ها نتوانستند مردم خود را ثروتمند سازند. گزارش سازمان ملل حاکی از آن است که به رغم برخورداری از نفت، از هر پنج فردی که در جهان عرب زندگی می‌کنند، دو نفر با کمتر از 2دلار در روز زندگی می‌کنند. آن‌ها نتوانسته‌اند از مردم خود محافظت کنند. بر اساس گزارش مذکور نیروهای امنیتی بیش‌ ‌از حد قدرتمند داخلی اغلب از حکومت عربی خود برای ارعاب مردم خود استفاده می‌کنند و این دولت‌ها از جوانان خود غافل شده‌اند. گزارش برنامه توسعه سازمان ملل اعلام کرده است که جهان عرب می‌باید 50میلیون شغل جدید تا سال 2020 ایجاد کند تا بتواند نیروی کار جوان خود را تحت پوشش کاریابی قرار دهد که البته با روند کنونی تحقق چنین امری غیر ممکن است.

دادگاه عالی پاکستان رییس‌جمهوری پیشین پاکستان، پرویز مشرف را احضار کرده است تا درباره اخراج ده‌ها تن از قضات مستقل این کشور در سال 2007 توضیح دهد.

بر اساس احضاریه دادگاه مشرف حق دارد به جای خود، وکیلش را به دادگاه بفرستد.
این پرونده که بنا به کیفرخواست شکات تنظیم شده است حکومت وضعیت اضطراری مشرف را که بر کشور تحمیل شد و منجر به اخراج قضات در آن سال شد، به چالش می‌کشد و احتمال پیگرد قانونی و حتی طرح دعوی علیه حاکم نظامی پیشین کشور را قوت می‌بخشد.
به علاوه این پرونده می‌تواند صحنه سیاسی پاکستان را آن هم در زمانی که آمریکا می‌خواهد این کشور هسته‌ای بر مبارزه با القاعده و طالبان در مرزهای افغانستان تمرکز کند، دستخوش تغییر کند.
قاضی عالی پاکستان، سردار لطیف خوسا این احضاریه دادگاه را مورد تایید قرار داده و افزوده است دولت فدرال از اقداماتی که توسط مشرف در سوم نوامبر 2007 و در واکنش به چالش‌های پیش‌روی او انجام گرفته است حمایت نخواهد کرد. او در آن روز وضعیت فوق‌العاده در کشور اعلام کرد، قانون اساسی را به حال تعلیق در آورد و قضات را اخراج کرد.
مشرف در حال حاضر به همراه خانواده خود در لندن به سر می‌برد و امکان حضور فوری او در دادگاه وجود ندارد. استماع بعدی دادگاه در تاریخ 29 جولای خواهد بود.

و در اصول آن چه تغییراتی باید ایجاد گردد تا از اشتباهات گذشته اجتناب شود
 از میان همه حباب‌های اقتصادی که تاکنون ترکیده‌اند، کمتر حبابی همچون حباب شهرت خود علم اقتصاد با شدت ترکیده است. تنها چند سال پیش این علم دشوار و ملالت انگیز به مثابه روشی بود برای توضیح شکل‌های بیشتری از رفتار انسانی، از تجارت مواد مخدر گرفته تا کشتی‌گیری به روش سومو (کشتی سنتی ژاپن).

وال استریت در بهترین دانشگاه‌ها به دنبال افرادی می‌گشت که در زمینه تئوری بازی‌ها خبره باشند و یا الگوی انتخاب‌ها را به خوبی بشناسند. در عرصه جامعه هم اقتصاددانان به مراتب بیشتر از سیاستمداران مورد اعتماد بودند. جان مک‌کین زمانی به شوخی گفته بود آلن گرین اسپن، رییس وقت فدرال رزرو، آنقدر مهم و غیر‌قابل صرفنظر کردن است که حتی اگر بمیرد هم «ريیس‏جمهوری باید او را ایستاده کنار خودش نگه دارد و به چشم جنازه‏اش عینک آفتابی بزند.»